Ο τζογαδόρος μέσα μας

card player gambling casino chipsΤο κάθε ζώο στη γη έχει αναπτύξει διάφορους μηχανισμούς επιβίωσης στο περιβάλλον του. Οι τίγρεις έχουν τα νύχια τους, οι γαζέλες την ταχύτητα και οι λύκοι τα κοφτερά τους δόντια. Οι άνθρωποι ελλείψει όλων αυτών, ανέπτυξαν νοητικές ικανότητες για να αναλύουν και να αποφεύγουν τους κινδύνους που δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν. Και η κυριότερη ικανότητά τους είναι η ικανότητα ανάλυσης ρίσκου-ανταμοιβής μίας πράξης.

Η τάση αυτή παίρνει διάφορες εκφράσεις ανάλογα με την προσωπικότητα του ανθρώπου, αλλά είτε είναι η αλλαγή δουλειάς, είτε η επίσκεψη σε ένα καζίνο, είτε ακόμα και στο android Κουλοχέρηδες, έχει ένα όνομα: Τζόγος. Και είναι γραμμένο βαθιά μέσα στον γενετικό κώδικα του καθενός να επιδιώκει ένα ποσοστό ρίσκου και κυρίως να απολαμβάνει τη διαδικασία. Φυσικά, ανάλογα με την ψυχοσύνθεση του κάθε ατόμου, αυτό μπορεί να αποβεί εξαιρετικά ευεργετικό ή καταστροφικά ζημιογόνο. Ανεξαρτήτως όμως από το αποτέλεσμα, υπάρχει πάντα ένας κοινός παρονομαστής: Η απόλαυση. Ο άνθρωπος είναι προγραμματισμένος να αποζητά την βελτίωση της κατάστασής του μέσω του ρίσκου.

“Ο Παίκτης” του Ντοστογιέφσκι αποτελεί τρανταχτό παράδειγμα τόσο της απόλαυσης όσο και της αυτοκαταστροφής του τζογαδόρου. Ο πρωταγωνιστής, αδυνατώντας να καταλάβει τι ωθεί έναν άνθρωπο στον τζόγο, ποντάρει από περιέργεια ένα ρούβλι στη ρουλέτα και πολύ σύντομα βρίσκεται να περνάει ώρες μπροστά στην αναπηδώσα μπίλια. Η απορία του όμως δεν ήταν δικαιολογημένη εξαρχής. Οι άνθρωποι βελτιώνουν την κατάστασή τους μόνο μέσω πονταρίσματος στην τύχη. Παρόλα αυτά, πολλές φορές η ελπίδα αντικαθιστά τους υπολογισμούς και η ανάγκη τη σύνεση. Ο σωστός τζογαδόρος υπολογίζει την κατάσταση και αρχίζοντας επιφυλακτικά προσπαθεί να φτάσει σε αξιοζήλευτα αποτελέσματα.

Συνεπώς, ο τζόγος είναι γραμμένος μέσα στα συλλογικά βιώματα του είδους και είναι αδύνατον ένα άτομο να τον αποτινάξει, όπως ένας σκώρος αδυνατεί να αγνοήσει το κάλεσμα του φωτός. Η μόνη σωστή επιδίωξη είναι να τεθούν λογικά όρια και να μην παρασυρθεί κανείς στη στείρα αναζήτηση ελπίδας. Όποιος μπορέσει να ισορροπήσει το πιθανό κέρδος και τη ζημά τιμά την εξελικτική πορεία, της οποίας αποτελεί προϊόν. Και το σίγουρο είναι πως θα ανταμειφθεί.